Rozporządzenie w sprawie wyrobów budowlanych

Construction Products Regulation (CPR) to unijne rozporządzenie regulujące zasady wprowadzania wyrobów budowlanych do obrotu na rynku Unii Europejskiej. Jego celem jest zapewnienie, aby produkty budowlane posiadały deklarowane właściwości użytkowe oraz spełniały jednolite wymagania techniczne i bezpieczeństwa we wszystkich państwach członkowskich UE.

Podstawą prawną obowiązujących przepisów jest Rozporządzenie (UE) nr 305/2011, które ustanawia wspólne ramy prawne dla producentów, importerów i dystrybutorów wyrobów budowlanych. W 2024 roku przyjęto nowe Rozporządzenie (UE) 2024/3110, które stopniowo zastępuje dotychczasowe CPR.

Zakres regulacji CPR

CPR obejmuje wyroby budowlane, czyli produkty przeznaczone do trwałego wbudowania w obiekt budowlany lub jego część, o ile są one objęte normą zharmonizowaną lub Europejską Oceną Techniczną (ETA), a ich właściwości mają wpływ na spełnienie podstawowych wymagań dotyczących obiektów budowlanych.

Przykładowe grupy wyrobów objętych CPR to:

  • drzwi i okna,

  • kompletne systemy drzwiowe i okienne, w tym drzwi automatyczne, w zakresie objętym normami zharmonizowanymi,

  • zamki oraz elementy zabezpieczeń mechanicznych,

  • izolacje termiczne i akustyczne,

  • beton i prefabrykaty betonowe,

  • systemy pokryć dachowych.

Co reguluje CPR?

Właściwości użytkowe wyrobów

Rozporządzenie określa zasady deklarowania właściwości użytkowych wyrobów budowlanych, takich jak m.in. odporność mechaniczna, trwałość, odporność na ogień oraz izolacyjność termiczna i akustyczna. Właściwości te deklarowane są zgodnie z odpowiednimi specyfikacjami technicznymi, w szczególności normami zharmonizowanymi.

Procedury oceny i weryfikacji

CPR ustanawia systemy oceny i weryfikacji stałości właściwości użytkowych (AVCP), które określają zakres badań, udział jednostek notyfikowanych oraz obowiązki producenta przed wprowadzeniem wyrobu do obrotu.

Oznakowanie CE

Wyroby objęte normą zharmonizowaną lub europejską oceną techniczną muszą być oznakowane znakiem CE. Oznakowanie CE potwierdza, że producent sporządził deklarację właściwości użytkowych oraz że wyrób spełnia wymagania rozporządzenia CPR w odniesieniu do zadeklarowanych właściwości.

Deklaracja Właściwości Użytkowych (DoP)

Producent jest zobowiązany do sporządzenia Deklaracji Właściwości Użytkowych (DoP), w której określa zamierzone zastosowanie wyrobu, zasadnicze charakterystyki, deklarowane właściwości użytkowe oraz odniesienie do właściwej normy zharmonizowanej lub europejskiej oceny technicznej.

Znaczenie CPR dla rynku budowlanego

Rozporządzenie CPR zwiększa poziom bezpieczeństwa użytkowników, zapewnia porównywalność parametrów technicznych wyrobów oraz umożliwia swobodny obrót produktami budowlanymi na rynku Unii Europejskiej. Przepisy CPR precyzują również obowiązki producentów, importerów i dystrybutorów w zakresie testowania, dokumentacji oraz zgodności wyrobów.

Nowe CPR 2024/3110 – zmiana ram prawnych

W 2024 roku opublikowano Rozporządzenie (UE) 2024/3110, które stopniowo zastępuje dotychczasowe Rozporządzenie (UE) nr 305/2011 (CPR).

Nowe rozporządzenie:

  • weszło w życie w 2024 r.,

  • będzie stosowane etapowo, w dużej części od 2026 r.,

  • wprowadza rozszerzone wymagania w zakresie dokumentacji, cyfryzacji oraz nadzoru rynku.

Główne kierunki zmian w CPR 2024/3110

Nowa regulacja przewiduje:

  • bardziej systemowe podejście do oceny wyrobów budowlanych,

  • stopniowe rozszerzanie zakresu dokumentacji o informacje środowiskowe i zdrowotne,

  • cyfryzację informacji o wyrobach, w tym możliwość wprowadzenia Cyfrowego Paszportu Produktu (Digital Product Passport – DPP) dla wybranych grup wyrobów,

  • rozszerzenie odpowiedzialności na dodatkowe podmioty rynkowe, w tym operatorów platform sprzedaży online,

  • wzmocnienie nadzoru rynku oraz współpracy organów kontrolnych w UE.

Zakres i szczegółowe wymagania nowych obowiązków będą wdrażane etapowo poprzez akty delegowane i wykonawcze Komisji Europejskiej.

Porównanie CPR 305/2011 i CPR 2024/3110

Obszar CPR 305/2011 CPR 2024/3110
Status prawny Obowiązujące ramy prawne Nowe rozporządzenie stosowane etapowo
Zakres wyrobów Wyroby objęte normą zharmonizowaną lub ETA Analogiczny zakres, możliwe rozszerzenia
Podejście do wyrobów Ocena pojedynczych wyrobów Wzmocnione podejście systemowe
Deklaracja DoP Rozszerzona deklaracja (DoP/DoPC)
Oznakowanie CE Wymagane Utrzymane, rozszerzony zakres informacji
Cyfryzacja Brak Cyfrowy Paszport Produktu (DPP)
Informacje środowiskowe Brak obowiązkowych Stopniowo wprowadzane
Odpowiedzialność Producent, importer, dystrybutor Rozszerzona na dodatkowe podmioty
Nadzór rynku Standardowy Wzmocniony
Znaczenie dla systemów drzwiowych Podstawowa certyfikacja Większe znaczenie rozwiązań systemowych

Wnioski

Construction Products Regulation (CPR) stanowi podstawowy filar regulacyjny rynku wyrobów budowlanych w Unii Europejskiej. Zapewnia jednolite zasady oceny, deklarowania i oznakowania wyrobów oraz umożliwia ich swobodny obrót na rynku europejskim.

Nowe rozporządzenie CPR 2024/3110 wzmacnia te zasady, wprowadzając większą przejrzystość, cyfryzację oraz stopniowe uwzględnianie aspektów środowiskowych, co odpowiada na rosnące wymagania rynku oraz polityki zrównoważonego rozwoju UE.